การฟังธรรมของหลวงพ่อวัดปากน้ำ มีข้อต้องระวังอย่างหนึ่งครับ
คือท่านยืมศัพท์ทางพุทธศาสนา มาใช้อธิบายสภาวะที่ปรากฏเอาอย่างอัตโนมัติ
เหมือนที่ยืมคำว่า ธรรมกายอันหมายถึงพระพุทธเจ้า
มาเป็นชื่อวิชชาของท่าน
ดังที่ผมยกตัวอย่างการอธิบายขันธ์ 5 ไว้ในกระทู้ข้างล่างคราวหนึ่งแล้ว

ในกระทู้นี้ผมจะลองนำคำอธิบายศัพท์ของชาวธรรมกายมาให้ชมอีกสักคำหนึ่ง
คือคำว่าปฏิจจสมุปบาท มีการสอนกันในสำนักธรรมกายว่า

"ที่เรียกว่าปฏิจจสมุปบาทนั้น หมายถึงธรรมที่เกี่ยวเนื่องกันเป็นลูกโซ่
เป็นปัจจัยติดต่อกันไปไม่ขาดสาย
คืออวิชชา สังขาร ...ทุกข์ โทมนัส อุปายาส

อวิชชา มีลักษณะสัณฐานกลม สีขุ่นมัว ไม่ผ่องใส
เล็กเท่าเมล็ดโพธิ์หรือเมล็ดไทร เป็นปัจจัยให้เกิดสังขาร

สังขาร มีลักษณะสัณฐานกลม สีขาวใสสะอาดบริสุทธิ์
ซ้อนอยู่ชั้นในของอวิชชา เป็นปัจจัยให้เกิดวิญญาณ"

ยกมาพอเป็นตัวอย่างนะครับ เพื่อแสดงให้เห็นว่า
วิชชาธรรมกายนำศัพท์บัญญัติของพระพุทธเจ้าไปอธิบายถึงสิ่งอื่น
ทั้งที่ศัพท์แต่ละตัวในทางพระพุทธศาสนานั้น
มีวิเสสลักษณะ หรือคำอธิบายลักษณะเฉพาะไว้อย่างชัดเจน
อย่างอวิชชานั้น ในทางพระพุทธศาสนาคือความไม่รู้อริยสัจจ์
ไม่ใช่ลูกกลมสีขาวขุ่นอะไรนั่น

ดังนั้น เมื่ออ่านคำสอนของหลวงพ่อวัดปากน้ำเกี่ยวกับวิชชาธรรมกาย
แล้วเห็นท่านพูดเรื่องกิเลสชนิดต่างๆ หรืออริยสัจจ์ ปฏิจจสมุปบาท
ธาตุ ขันธ์ อายตนะ ฯลฯ
อย่าสำคัญมั่นหมายเอาง่ายๆ ว่า วิชชาธรรมกายเหมือนกับพระพุทธศาสนา
เพราะวิเสสลักษณะของสภาวะแต่ละตัว ไม่ตรงกับวิเสสลักษณะของธรรมะที่แท้จริง

ยกตัวอย่างอย่างเชน หรือชินะ นั้น เขาก็มีคำว่านิพพานเหมือนกัน
ถ้าอ่านเจอว่า เชนพูดถึงนิพพาน ก็สรุปว่าพุทธกับเชนเป็นอันเดียวกัน
อันนั้นไม่คำนึงถึงวิเสสลักษณะของนิพพานที่แตกต่างกัน
และจัดว่าสรุปผิดในสาระสำคัญ
หรืออย่างสมมุติว่า พี่เจ้าชาติเกิดเอ็นดูผมเป็นพิเศษ
เอาชื่อสันตินันท์ไปตั้งเป็นชื่อแมวที่บ้าน
แมวสันตินันท์ กับนายสันตินันท์ ชื่อเดียวกัน แต่เนื้อหาต่างกัน เป็นต้น

การนำศัพท์บัญญัติที่มีสภาวะรองรับที่ชัดเจนของพระพุทธศาสนาไปใช้ในวิชชาธรรมกาย
จึงไม่ได้ทำให้วิชชาธรรมกายกลายเป็นพุทธศาสนาขึ้นมาได้เลย
ยิ่งเอาวิเสสลักษณะของธรรมคำเดียวกันมาไล่ยันกันทีละตัว
จะพบว่า เป็นคนละเรื่องกันเลย
เอวังก็มี ด้วยประการฉะนี้ครับ
[21 พ.ค. 2542]